موقعیت و تاريخچه روستاي كرويه
روستاي كرويه در 120 كيلومتري بندرعباس واقع شده است كه در زمان قبل از انقلاب از توابع استان فارس بوده است.بعد از آن جزءاستان هرمزگان قرار گرفته است. با شهرستان شدن بندر خمير، دهستان رويدر به بخش تبديل شد كه اكنون روستاي كرويه نيز در بخش رويدر، شهرستان بندرخمير و استان هرمزگان واقع شده است.از نظر وضعيت جغرافيايي در شمال غربي استان هرمزگان قرار دارد.اگر بخواهيم جمعيت روستا را به طور دقيق از گذشته تا به حال مورد مقايسه قرار دهيم به شرح زير است:
تعداد جمعيت روستا از گذشته تا به حال :
اولين تجمع مردم با 8 خانواده و تعداد 20 نفر جمعيت شكل گرفت و تا تاريخ دقيق 3/9/85 با تعداد 317 خانوار، داراي جمعيتي 1170 نفري مي باشد كه شامل 597 نفر مرد و 573 نفر زن مي باشد. بخش رويدر به عنوان مركز نيز داراي جمعيت 7530 نفري مي باشد.
قدمت روستاي كرويه :
يك نكته اساسي قدمت هر شهر و روستا مي باشد.پس ما بايد بدانيم كه روستاي ما داراي قدمتي چند ساله مي باشد.برابر با آثارها و ثبت تاريخ موجود بر روي سنگهاي قبرها، روستاي كرويه ، داراي قدمتي تقريباً ششصد ساله است.
كدخدا
در گذشته مردم براي ايجاد نظم و جلوگيري از تفرقه در بين افراد جامعة روستايي ، يك فرد دانا را از بين بزرگان روستا به كدخدايي انتخاب مي كردند كه بيشتر امورات روستا در زير نظر كدخدا بود و كدخدا وظايف مهمي را مانند برقراري صلح و آشتي بين مردم ، كمك به مردم، رفع مشكلات مردم روستا را برعهده داشت.
اولين شوراي اسلامي در سطح بخش رويدر، شوراي اسلامي كرويه در سال 1359 بوده است.
امام جمعه در روستا بترتيب امامت، اول مرحوم آقاي محمد ميرعلي، دوم مرحوم آقاي حاج علي آخوند و سوم از سال 1358 تاكنون، آقاي علي قنبري عهده دار این سمت هستند
پيشرفتهاي روستا:
روستاي كرويه تا قبل از انقلاب اسلامي ،فاقد آب لوله كشي ، برق ، راه جادة آسفالت ، تلفن ، مدارس و ... بوده است.اما امروزه بحمدلله داراي همة اين امكانات اعم از بهداشت ، بانك ، چندين مساجد و مركز يادگيري محلي مي باشد.
الف) پيشرفت فرهنگي و علمي
روستاي كرويه از نظر فرهنگي و سواد پيشرفت قابل توجهي نموده است تا قبل از سال 1341 سواد مردم مكتبي ودر حد خواندن و نوشتن ساده بوده است.
پس از افتتاح مدرسه در رويدر كه محصلين براي فراگيري سواد به رويدر مي رفتند.بتدريج سطح سواد بالا رفت و در سال 1348 اهالي روستا اقدام به ساختن مدرسه نمودند كه در همان سال آموزگاري به نام مهدي محسن حقيقي به عنوان اولين معلم روستا فعاليت هاي خود را شروع كردند.و براي پيشرفت سطح علمي و فرهنگي مردم اين روستا زحمات زيادي كشيدند.از آن زمان تاكنون پيشرفت فرهنگي و علمي بسيار خوب و چشمگير بوده است كه به جرأت مي توان ادعا كرد كه امروزه بحمدلله از نظر فراگيري علم از تمامي روستاهاي بخش وحتي خود بخش مركزي رويدر، به نسبت جمعيت موفق بوده است.
با توجه به اين كه روستا داراي چندين مهندس و دكتر بومي مي باشد و از نظر دبير وآموزگار در مقطع ابتدايي، راهنمايي و حتي دبيرستان خودكفاست. واكنون تمامي معلمان مدارس اين روستا بومي مي باشند و تعداد زيادي از آنان نيز در در روستاهاي اطراف و بخش هاي ديگر مشغول تدريس مي باشند.بسياري از جوانان روستا داراي تحصيلات عاليه مي باشند و اكثر جوانان مشغول تحصيل در دانشگاهها ، مدارس نمونه و شاغل مي باشند.
فراگيري سواد بزرگسالان روستا:
زنان روستا نيز با شركت در كلاسهاي نهضت سوادآموزي داراي سواد خواندن و نوشتن مي باشند و علاوه بر خواندن و نوشتن ، با شركت در كلاسهايي كه در مركز يادگيري محلي برگزار مي شود.خواندن قرآن را نيز مي آموزند و با مهارت هاي اساسي زندگي بيشتر آشنا شده و در كنار آنها ،در كلاسهاي حرفه آموزي شركت مي كنند و مي توانند شغل ها و حرفه هاي مختلفي را تجربه كنند كه در پيشرفت سطح علمي ، فرهنگي ، اجتماعي و خانوادگي آنها بسيار مؤثر است و با كسب اين تجربه هاي جديد مي توانند به خودكفايي و زندگي راحت تري برسند و فرزندان خود را طوري تربيت كنند كه موجب افتخار و سربلندي خود، جامعه و كشورعزيزمان ايران باشند.
محل سكونت مردم در فصل زمستان و نوع خانه هاي آنها:
در گذشته مردم روستاي كرويه در فصل زمستان دركوهستانها زندگي مي كردند و علت رفتن آنها به كوهستان بارندگي هاي فراوان و وجود آب وعلف بسيار در آن مناطق بوده است كه مردم براي نگهداري و پرورش دامهاي خود مانند: گاو، گوسفند، بز، بره ، مرغ ، خروس ، الاغ و .... به جاي پرآب و علف مي رفتند تا با مشكل مواجه نشوند و در فصل زمستان به چيدن علف مشغول مي شدند و علوفه براي فصل كم باران و تابستان ذخيره مي كردند و خانه هاي آنها در كوهستان از گل و سنگ و چوب و برخي خانه ها نيز با چوب و برگهاي بافته شدة درختان نخل ، معروف به خانه هاي كپري يا تكي بوده است.
و اين دوره از زندگي مردم روستا معروف به هشم نشيني بوده است كه اكنون آثاري از خانه هاي ويران شده به جاي مانده است.
محل سكونت مردم روستا در فصل تابستان و نوع خانه هاي آنها:
با فرارسيدن فصل تابستان و با گرماي طاقت فرساي هوا، مردم از كوهستانها كوچ كرده و به كنار رودخانة كرويه كه قبلاً پرآب بوده است مي آمدند و در نخلستانهاي كنار رودخانه ساكن مي شدند و در نخلستانها نيز خانه هايي داشتند كه آنها را با استفاده از مصالحي مانند گل ، سنگ، گچي را كه خودشان در كوره درست مي كردند و آب مي ساختند و اين نوع خانه ها معروف به چهار طاق بوده اند كه مردم براي درست كردن سقف خانه نيز از تنة درختان خرما و به هم بستن و بافتن شاخ و برگهاي آن استفاده مي كردند و روي سقف خانه ها نيز مخلوطي از گل و كاه بوده است.كه كاه آن نيز خودشان از طريق كاشتن جو و درو كردن و خرمن كوبي بدست مي آورند.كه پس از خرمن كوبي ، دانه را از ساقه جدا كرده و دانه را مورد استفاده قرار داده و ساقه هاي آن را كه كوبيده و نرم شده است به كاه تبديل مي كردند و به طور كلي مردم روستاي كرويه ، خودكفا بوده اند و لازم به ذكر است كه دليل سكونت آنها در اين روستا وجود رودخانه هاي پرآب و وجود نخلستانها بوده است.